Kadıdondurma, Edirne'ye 100 ilçe merkezi Meriç'e 5 km uzaklıkta 2007 Aralık sonu itibariyle 440 erkek 459 kadın olmak üzere toplam 899 nüfuslu bir Rumeli köyüdür.Günümüzde Edeköy,Kadıdondurma veya Kadıköy olarak isimlendirilen köyümüzün kuruluş ismi olan Edeköy,tarihi derinliği olduğu için tarafımızdan seçilerek alan adı olarak tescil edildi.

Köyümüzün kuruluşuna dair elimizde net belgeler bulunmamakla beraber,köyün kuruluşunun Oğuz Türklerinin Balkanlara geçiş dönemi olan 14.yy olduğunu söylemek mümkündür.Köyde yaşayan insanlar kendilerini "Gacal" olarak tanımlamaktadırlar.

Bir zamanlar, Sofulu'ya 1,5 km uzaklıkta olan köy, 1870'lerde Selanik&İstanbul tren hattının kasabadan geçmesi ile ürünlerini daha kolay pazarlamaya başladı. ve bu sayede halkın gelir düzeyi önemli ölçüde yükseldi.

Balkan savaşı ile 1912'de Bulgar, 1919'da ise Yunan işgaline uğrayan Edeköy, 1922 Kasım ayında "Mudanya Mütarekesi" gereği Türkiye'ye bağlanmıştır.

1922 de sınır köyü olan Edeköy, Sofulu ile olan ticari ilişkilerini uzun süre devam ettirebilmiştir. Elde ettiği hasadı talikalara yükleyen köylü Meriç nehrini yaptıkları sallar ile aşıyor ve ürünlerini Sofulu'da pazarlıyor, alışveriş yapıyordu.

II.Dünya savaşının çıkması ve akabinde gerek köyün taşkın sonucu yerleşkesini kaydırması gerekse sınır denetimlerinin artması ile bu ilişki tamamen kesilmiştir. 1940'lardan sonra Sofulu ile bağlantıları tamamen kesilen Edeköy ticaretini Uzunköprü ile yapmaya başlamıştır. Uzunköprü'ye gitmek 2 gece bir gündüz demekti. 1950'lerde motorlu taşıtların yaygınlaşması ile pazarlara ulaşmak nispeten kolaylaştı ama hiçbir zaman eskisi gibi yakın olmadı.

1940-41 kışında etkili yağışlar ile taşan nehir suları yatağından çıkarak köye dolmaya başladı. Kerpiç evlerin, ahırlar, samanlıkların duvarları birer birer sulara teslim oluyor, köy yavaş yavaş yıkılıyordu. Köyde yıkılmayan ev sayısı bir elin parmaklarını geçmiyordu. Köyün yüksek yerlerine çıkan halk askerler tarafından kayıklarla Kadıköy'e çıkarıldı.O gece meydana gelen şiddetli soğukta sel suları tamamen donmuştu. Kadıköy'e çıkarılan köylüler birgün sonra buz üzerinden köye ulaştılar ve kurtarabildikleri eşyalarını talikalarla Kadıköy'e getirdiler.Birkaç gün Kadıköy'de misafir kalan Edeköylüler civar köylerdeki akrabalarına sığındılar, oralarda evler kiraladılar.Hatta Keşan tarafına, Çanakkale-Biga tarafına giden ailelerde oldu.

Edeköyden bazı komşular, birkaç yıl sonra Kadıköy'ün kuzeyine yerleşim izni için resmi başvuru yaptıklarında, sadece ahır,kümes tarzı yapılanma için izin alabildi. Buna rağmen evlerini de bu bölgeye inşaa etmeye başladılar. Köyün tekrar kurulmaya başladığını öğrenen diğer Edeköylüler de, Kadıköy'ün kuzeyine yerleşti ve devlette bu birleşimden oluşan köyü Kadıdondurma Köyü olarak resmiyete geçirdi.

Olası sel felaketine karşı 1950 lerde köyde seddeler inşaa edilmiş, gerek tarım arazileri gerekse yeni yerleşim yeri sel sularından korunmuştur.Bu seddelere rağmen eski köy yerimiz sık sık sele teslim olmaktadır.

Seddelerin yapıldığı yıllardan sonra teknolojik gelişmelere sayesinde köyde sulu tarıma geçildi, çeltik tarımı başladı, diğer ürünleri sulama imkanı doğdu.

Köy, 1980'lerin ikinci yarısından sonra tarlaların miras yoluyla üleşilmesi ve eğitim gibi çeşitli sebeplerden ötürü göç vermiştir.Eğitim başta olmak üzere, Hukuk, Sağlık, Savunma, Kolluk,Tekniker,Teknisyen gibi çok çeşitli sahalarda yetişmiş iş gücü ile yüzlerce Edeköylü yurdun çeşitli bölgelerinde hizmet üretmektedir.

Günümüzde köyde bir İlköğretim okulu ve müstakil bir Kütüphane, 3 adet Kooperatif halen faaliyettedir. Öğrencilerimiz 1,2 ve 3 sınıf eğitimini köyde tamamladıktan sonra ilçe merkezindeki ilköğretim okuluna devam etmektedir...

Tezcan TEZEL